Rondleiding middeleeuwse en renaissance kunst in het Rijksmuseum

Jan van Scorel, Gemälde von Maria Magdalena (Ausschnitt), ca. 1530, Rijksmuseum Amsterdam
  • Geniet van kunst en cultuur!

  • Boek een leuke rondleiding!

Het Rijksmuseum herbergt adembenemende schatten uit de spannende eeuwen vóór de glorietijd van de Nederlandse kunst, de zeventiende eeuw. Deze rondleiding neemt u mee langs de kunst die voorafging tijdens de middeleeuwen en de renaissance. Kundige beeldhouwers vervaardigden aangrijpende beelden, vaak van hout. Wanneer beeldhouwers in steen werkten, gebeurde dit veelal voor de decoratie van kerkgebouwen, zoals de Dom van Utrecht als een van de grootste bouwprojecten van zijn tijd. Ook prachtige altaarschilderijen in stralende kleuren sierden kerken en kloosters. Er waren echter ook burgers die kunstwerken voor persoonlijk gebruik thuis bestelden. Sommigen lieten zich hierin ook zelfbewust portretteren.

 

Detail van een gebeeldhouwde groep houten figuren die de Bewening van Christus uitbeelden, gemaakt door Arnt von Kalkar rond 1480.

Deze bewening van Christus van ongeveer 1480 is van de hand van Arnt van Zwolle, die ook bekend is onder de namen Arnt Beeldensnijder en Arnt von Kalkar.

 

In de 16de eeuw maakten ook Nederlandse kunstenaars kennis met nieuwe artistieke ontwikkelingen in Italië, die wij de Renaissance gingen noemen. Daar in het zuiden kwam deze stroming eerder in bloei, maar ook noordelijke schilders raakten gauw geboeid. Sommigen reisden zelf naar Italië en maakten er kennis mee uit eerste hand. Zoals Jan van Scorel, die het grootste deel van zijn loopbaan werkzaam was in Utrecht. Lucas van Leyden was erg geboeid door het werk van de beroemdste Duitse renaissance-kunstenaar Albrecht Dürer en werd zelf een van de voornaamste vertegenwoordigers van de renaissance in Nederland.

 

Jan van Scorel, detail van een schilderij van Maria Magdalena van ca. 1530, Rijksmuseum Amsterdam

Jan van Scorel schilderde deze Maria Magdalena, die hier sprekend lijkt op een Venetiaanse courtisane (ca. 1530). Detail van een schilderij in het Rijksmuseum Amsterdam.

 

Deze eens zo rijke periode in de kunsten eindigde met de beeldenstorm. Veel beelden en schilderijen vielen aan de woede van fanaten (en soms plunderaars) ten prooi. Die vernielden de ongewenste “roomse” beeldcultuur in kerken en kloosters, toen het protestantisme steeds meer aanhangers vond. Ook van dit vandalisme zijn her en der sporen in de kunstwerken in het Rijksmuseum te traceren, die dit stukje geschiedenis tastbaar maken – figuurlijk dan.

Rondleiding langs boeiende oude beeldcultuur in het Rijksmuseum

Deze rondleiding laat u kennis maken met de meesterlijke hantering van het penseel en de beitel van de kunstenaars uit deze periode, met de beeldtradities en de vaak rijke symboliek die achter menig kunstwerk schuilgaat. U ziet welke mogelijkheden de kunstenaars in de middeleeuwen en de renaissance vonden om de artistieke uitdagingen van hun tijd het hoofd te bieden. En welke buitengewone kwaliteit zij daarbij bereikten.

Deze rondleidingen vinden plaats in kleine groepen van 1 tot 12 deelnemers.

Combineer deze periode met een rondleiding langs hoogtepunten van de zeventiende eeuw en boek een twee uur durende combi-rondleiding.

 

Detail van een schilderij met de dans rond het gouden kalf van Lucas van Leyden in het Rijksmuseum in Amsterdam, met een liefkozend stel in 16e-eeuwse kleding.

Lucas van Leyden, detail uit zijn altaarschilderij met Dans rond het Gouden Kalf, Rijksmuseum Amsterdam, ca. 1530